Diğer Teknik Kontroller
Seyyar İskele Periyodik Kontrolü
Tekerlekli ve taşınabilir çalışma iskelelerini; taşıyıcı elemanlar, platformlar, korkuluklar, tekerlekler, frenler, denge ayakları, erişim sistemleri ve genel stabiliteyle birlikte değerlendirerek raporluyoruz.
Genel Tanım
Seyyar İskele Nedir?
Seyyar iskele; bakım, montaj, temizlik, tesisat ve benzeri kısa süreli yüksek çalışma faaliyetlerinde kullanılan, tekerlekli veya taşınabilir taban sistemi sayesinde çalışma alanı içerisinde yer değiştirebilen geçici çalışma platformudur.
Seyyar iskeleler alüminyum, çelik veya farklı modüler sistemlerden oluşabilir ve iç ya da dış mekânda kullanılabilir.
Periyodik kontrol yalnızca iskelenin ayakta durup durmadığının değerlendirilmesinden oluşmaz. Taşıyıcı dikmeler, yatay ve çapraz elemanlar, platformlar, korkuluklar, tekerlekler, frenler, denge ayakları ve erişim sistemi birlikte incelenir.
Tekerlek frenlerinin devreye alınmaması, iskelenin eğimli zeminde kullanılması, denge ayaklarının eksik olması veya platform üzerinde kişi varken hareket ettirilmesi ciddi devrilme riski oluşturabilir.
İskelenin güvenli yüksekliği ve denge düzeni; taban ölçülerine, üretici talimatlarına, dış ortam koşullarına ve kullanılan denge elemanlarına bağlıdır.
Parça değiştirme, bağlantı sıkma veya iskelenin yeniden kurulması periyodik kontrolün yerine geçmez.
Neden Önemlidir?
Tekerlek, Fren, Platform ve Devrilme Güvenliğini Birlikte Değerlendirin
- Taşıyıcı elemanlardaki eğilme, çatlak veya bağlantı sorunlarının belirlenmesine yardımcı olur.
- Tekerlek ve fren sistemlerinin güvenli çalışma durumunun değerlendirilmesini sağlar.
- Denge ayakları ve stabilizatörlerdeki eksikliklerin tespitini destekler.
- Platform, korkuluk ve topuk levhası düzeninin değerlendirilmesini sağlar.
- Merdiven ve erişim sistemlerindeki düşme risklerinin belirlenmesine yardımcı olur.
- İskelenin zemin ve çevre koşullarına uygun kullanımının değerlendirilmesini sağlar.
- Yanlış yükleme ve uygunsuz hareket ettirme risklerinin tespitine yardımcı olur.
- Teknik bulguların iskele bazında kayıt altına alınmasını sağlar.
Kontrol Kapsamı
Seyyar İskele Kontrolünde Neler İncelenir?
Aşağıdaki başlıklar genel kontrol kapsamını gösterir. Nihai değerlendirme iskelenin yüksekliği, taban ölçüleri, taşıyıcı sistemi, üretici talimatları ve kullanım koşullarına göre yapılır.
İskele kimlik bilgileri
Üretici, model, seri numarası, sistem tipi, platform yüksekliği ve azami çalışma yüksekliği kayıt altına alınır.
Üretici etiketi
Taşıma kapasitesi, izin verilen yük, azami yükseklik ve kullanım sınırlamalarının okunabilirliği kontrol edilir.
Teknik dokümanlar
Kurulum, kullanım, söküm ve bakım talimatları ile önceki kontrol kayıtları incelenir.
Taşıyıcı dikmeler
Dikmeler eğilme, ezilme, çatlak belirtisi, korozyon ve bağlantı hasarı açısından değerlendirilir.
Yatay elemanlar
Taşıyıcı yataylar, korkuluk seviyesindeki elemanlar ve bağlantı kilitleri kontrol edilir.
Çapraz elemanlar
İskelenin rijitliğini sağlayan çaprazların mevcut, sağlam ve doğru konumda olması değerlendirilir.
Bağlantı ve kilitler
Pim, kama, mandal, kilit ve diğer bağlantı elemanları eksiklik, gevşeme ve deformasyon açısından incelenir.
Taban çerçevesi
İskelenin alt taşıyıcı çerçevesi eğilme, kaynak hasarı ve bağlantı bütünlüğü açısından kontrol edilir.
Tekerlekler
Tekerlek gövdeleri, lastik veya kaplama yüzeyleri, miller, rulmanlar ve bağlantılar incelenir.
Tekerlek frenleri
Her tekerlekte bulunan fren veya kilitleme sisteminin iskelenin hareketini engellemesi değerlendirilir.
Tekerlek bağlantıları
Tekerleklerin ayaklara veya ayar millerine bağlantısı, sabitleme pimleri ve kilitleri kontrol edilir.
Ayar milleri
Tekerlekli ayar millerinin uzama miktarı, düşeyliği, bağlantısı ve fiziksel durumu değerlendirilir.
Denge ayakları
Stabilizatör veya denge ayaklarının sayısı, yerleşimi, bağlantıları ve zemine teması incelenir.
Denge ayağı pabuçları
Denge ayaklarının zeminle temas eden pabuçları, kayma ve yük aktarımı açısından değerlendirilir.
Zemin koşulları
İskelenin kullanıldığı zemin düz, sağlam, yeterli taşıma gücüne sahip ve engellerden arındırılmış olma açısından incelenir.
Zemin eğimi
Eğimli, bozuk veya seviye farkı bulunan zeminde iskelenin güvenli kullanımı değerlendirilir.
Çalışma platformu
Platformun fiziksel durumu, taşıyıcı sisteme uyumu, tam oturması ve yüzey bütünlüğü kontrol edilir.
Platform kilitleri
Platformun yerinden kalkmasını veya kaymasını önleyen kilit ve bağlantı elemanları değerlendirilir.
Platform kapağı
İç erişim açıklığındaki kapak, menteşe, kilit ve kendiliğinden kapanma fonksiyonu incelenir.
Ana korkuluklar
Platform çevresindeki üst korkulukların mevcut, sağlam ve kesintisiz olması kontrol edilir.
Ara korkuluklar
Üst korkuluk ile platform arasındaki ara koruma elemanları değerlendirilir.
Topuk levhaları
Malzeme ve el aletlerinin platformdan düşmesini sınırlayan topuk levhaları incelenir.
İç merdiven
İskele katları arasındaki merdivenin basamakları, sabitlemesi ve güvenli kullanım koşulları kontrol edilir.
Dıştan tırmanma riski
Kullanıcının taşıyıcı çerçevelere dışarıdan tırmanmasını teşvik eden uygunsuz erişim düzenleri değerlendirilir.
Kat geçişleri
Ara platformlar, geçiş açıklıkları, kapaklar ve korkuluk sürekliliği incelenir.
Taşıma kapasitesi
Platformdaki çalışan, malzeme ve ekipman yüklerinin üretici sınırlarıyla uyumu değerlendirilir.
Malzeme birikimi
Platform üzerinde hareketi, dengeyi veya erişimi etkileyen gereksiz malzeme birikimi kontrol edilir.
Genel düşeylik
İskelenin kurulu durumdaki düşeyliği ve taşıyıcı elemanların hizası değerlendirilir.
Yükseklik ve taban oranı
İskelenin yüksekliği ile taban genişliği arasındaki ilişki üretici talimatları ve denge sistemiyle birlikte değerlendirilir.
Yapıya bağlama ihtiyacı
Yükseklik, dış ortam ve üretici koşullarına göre yapıya bağlama veya ek dengeleme gerekliliği incelenir.
Rüzgâr etkisi
Dış ortam kullanımında rüzgâr, cephe açıklığı, file veya kaplama etkileri değerlendirilir.
Elektrik hatlarına yakınlık
İskelenin havai hatlar, panolar ve diğer elektriksel tehlikelere güvenli uzaklığı incelenir.
Kapı ve araç yolları
İskelenin kapı, araç yolu, forklift güzergâhı veya hareketli ekipmanlarla çarpışma riski değerlendirilir.
Hareket ettirme koşulları
İskelenin yalnızca üretici talimatlarına uygun zeminde ve güvenli yöntemle taşınması değerlendirilir.
Platformda kişi varken hareket
İskele hareket ettirilirken platformda çalışan veya malzeme bulunmasına ilişkin riskler değerlendirilir.
Hasarlı ve uyumsuz parçalar
Farklı sistemlere ait, kesilmiş, kaynak yapılmış, eğilmiş veya üretici onayı bulunmayan parçalar incelenir.
Korozyon
Metal bileşenler ileri korozyon, malzeme kaybı ve yüzey hasarı açısından kontrol edilir.
Genel stabilite
Tekerlek, fren, taban, çapraz, denge ayağı, platform yüksekliği ve çevresel koşullar birlikte değerlendirilir.
Kontrol Öncesi
İşletmenin Hazırlaması Gerekenler
- İskelenin üretici, model ve seri numarası bilgileri
- Platform ve azami çalışma yüksekliği
- Taşıma kapasitesi ve kullanım sınıfı bilgileri
- Üretici kurulum, kullanım ve söküm talimatları
- Varsa uygunluk belgeleri ve teknik dosya
- Önceki periyodik kontrol raporları
- Güncel bakım ve parça değişim kayıtları
- İskelenin bütün bileşenleriyle eksiksiz kurulması
- Tekerlek, fren ve denge ayaklarının hazır bulunması
- Kontrol için düz ve güvenli zemin sağlanması
- Platform ve taşıyıcı elemanların temiz olması
- Kontrol alanının çalışan ve araç trafiğinden ayrılması
- İskeleyi kurmayı ve kullanmayı bilen sorumlu personelin hazır bulunması
- Dış ortam kontrolünde hava koşullarının uygun olması
Raporlama
Kontrol Raporunda Neler Bulunur?
- İş yeri ve iskele tanımlama bilgileri
- Üretici, model, seri numarası ve sistem tipi
- Platform ve çalışma yüksekliği
- Taşıma kapasitesi ve üretici bilgileri
- Taşıyıcı dikme, yatay ve çapraz eleman bulguları
- Bağlantı, pim ve kilitlerin değerlendirmesi
- Taban çerçevesi ve ayar mili sonuçları
- Tekerlek ve fren sistemi bulguları
- Denge ayağı ve stabilizatör değerlendirmesi
- Platform, kapak ve kilit sonuçları
- Korkuluk ve topuk levhası bulguları
- Merdiven ve erişim sistemi değerlendirmesi
- Zemin ve çevresel koşullar
- Yükseklik, taban oranı ve genel stabilite değerlendirmesi
- Hareket ettirme ve kullanım koşulları
- Tespit edilen teknik bulgular
- Kontrol sonucu ve teknik kanaat
- Kontrolü gerçekleştiren yetkili kişinin kayıt bilgileri
Kontrol Süreci
Seyyar İskele Periyodik Kontrolü Nasıl İlerler?
- 1
İskele bilgilerinin alınması
Üretici, model, yükseklik, kapasite ve kullanım alanı belirlenir.
- 2
Doküman incelemesi
Üretici talimatları, parça listesi, bakım kayıtları ve önceki raporlar değerlendirilir.
- 3
Kurulumun doğrulanması
İskelenin bütün taşıyıcı, çapraz, platform ve korkuluk elemanlarıyla eksiksiz kurulması kontrol edilir.
- 4
Taban ve tekerlek kontrolü
Zemin, taban çerçevesi, tekerlekler, frenler ve ayar milleri değerlendirilir.
- 5
Taşıyıcı sistem kontrolü
Dikmeler, yataylar, çaprazlar, bağlantılar ve kilitler incelenir.
- 6
Platform ve korkuluk kontrolü
Platform, erişim kapağı, korkuluklar ve topuk levhaları değerlendirilir.
- 7
Denge sistemi kontrolü
Denge ayakları, stabilizatörler ve genel devrilme güvenliği incelenir.
- 8
Erişim ve kullanım kontrolü
Merdivenler, kat geçişleri, yükleme ve hareket ettirme koşulları değerlendirilir.
- 9
Genel stabilite değerlendirmesi
Yükseklik, taban, zemin, frenler, denge ayakları ve çevresel etkiler birlikte değerlendirilir.
- 10
Raporlama
Kontrol kapsamı, teknik bulgular ve sonuç iskele bazında raporlanır.
Saha Bulguları
Sık Karşılaşılabilen Teknik Bulgular
Aşağıdaki maddeler kesin uygunsuzluk listesi değildir. Kontrol sonucu yalnızca sahada yapılan inceleme ve ölçümler sonrasında oluşturulur.
- Üretici veya kapasite etiketinin bulunmaması
- Taşıyıcı dikmelerde eğilme veya hasar
- Yatay ve çapraz elemanların eksik olması
- Bağlantı pimlerinin veya kilitlerin eksik olması
- Farklı sistemlere ait parçaların birlikte kullanılması
- Tekerleklerde kırık, aşınma veya rulman hasarı
- Tekerlek bağlantılarında gevşeme
- Tekerlek frenlerinin çalışmaması
- Ayar millerinin aşırı uzatılması
- Denge ayaklarının eksik olması
- Denge ayağı bağlantılarının gevşek olması
- İskelenin eğimli veya bozuk zeminde kullanılması
- Platformun tam oturmaması veya kilitlenmemesi
- Platform kapağının çalışmaması
- Ana veya ara korkulukların eksik olması
- Topuk levhalarının bulunmaması
- Merdiven veya erişim sisteminin uygunsuz olması
- Platform üzerinde aşırı malzeme bulunması
- İskelenin düşey olmaması
- Yüksekliğe göre taban ölçüsünün yetersiz olması
- Gerekli denge ayağı veya yapı bağlantısının kullanılmaması
- Platformda kişi varken iskelenin hareket ettirilmesi
- İskelenin rüzgârlı dış ortamda güvenli olmayan biçimde kullanılması
- Elektrik hatlarına tehlikeli yakınlık
- Araç veya forklift yolunda korumasız kullanılması
- Hasarlı parçaların uygunsuz kaynakla onarılması
- Önceki kontrol ve bakım kayıtlarının bulunmaması
Mevzuat
Seyyar İskelelerde Kurulum, Kullanım ve Periyodik Kontrol Esasları
Seyyar iskelelerin periyodik kontrolü; yürürlükteki iş ekipmanları mevzuatı, üretici kurulum ve kullanım talimatları, taşıma kapasitesi, mevcut teknik durum, çalışma yüksekliği ve saha koşulları esas alınarak gerçekleştirilmelidir. İskeleler için yayımlanmış güncel zorunlu rapor veya kontrol kriteri bulunması hâlinde ilgili belge uygulanmalıdır.
Kontrol Dönemi
Kontrol Süresi Nasıl Belirlenir?
Kontrol dönemi; yürürlükteki mevzuat, üretici talimatları, kullanım yoğunluğu, kurulum ve söküm sıklığı, çalışma yüksekliği, iç veya dış ortam kullanımı ve önceki kontrol sonuçlarına göre belirlenir. Düşme, devrilme, ağır darbe, parça değişimi, uzun süre kullanım dışı kalma veya farklı bir konfigürasyonda yeniden kurulma sonrasında ilave kontrol gerekebilir.
Yetkili Kişi
Kontrolü Kim Gerçekleştirebilir?
Seyyar iskele periyodik kontrolünün, yürürlükteki mevzuatta iskeleler grubu için tanımlanan meslek, eğitim, kayıt ve yetki şartlarını taşıyan periyodik kontrol yapmaya yetkili kişi tarafından gerçekleştirilmesi gerekir.
Sık Sorulan Sorular
Seyyar İskele Periyodik Kontrolü Hakkında
Seyyar iskele ile yapı iskelesi arasındaki fark nedir?
Seyyar iskele, tekerlekli veya taşınabilir tabanıyla çalışma alanı içinde yer değiştirebilir. Yapı iskelesi ise genellikle yapıya bağlı ve daha geniş bir cephe boyunca sabit kurulur.
Tekerlek frenleri kontrol edilir mi?
Evet. Her tekerleğin kilitleme ve fren sistemi güvenli kullanım açısından değerlendirilir.
Denge ayakları her zaman gerekli midir?
Gereklilik iskele yüksekliği, taban ölçüsü, üretici talimatı ve kullanım koşullarına göre belirlenir.
İskele üzerinde kişi varken hareket ettirilebilir mi?
İskele, üretici tarafından açıkça izin verilmedikçe platformda kişi veya emniyetsiz malzeme varken hareket ettirilmemelidir.
Seyyar iskele eğimli zeminde kullanılabilir mi?
İskelenin düz, sağlam ve yeterli taşıma gücüne sahip zeminde kullanılması gerekir. Uygunsuz eğim devrilme riskini artırır.
Platform korkulukları gerekli midir?
Çalışma platformunun açık kenarlarında ana korkuluk, ara korkuluk ve gerekli topuk levhası düzeni değerlendirilir.
İskeleye dışarıdan tırmanılabilir mi?
Katlar arasında üretici tarafından tanımlanan güvenli iç erişim sistemi kullanılmalıdır.
Tekerlekler kilitliyken iskele tamamen güvenli midir?
Hayır. Frenlerle birlikte zemin, yükseklik, denge ayakları, platform yükü ve genel kurulum da değerlendirilmelidir.
Dış ortamda kullanılabilir mi?
Üretici talimatları, rüzgâr koşulları, zemin ve iskele yüksekliği birlikte değerlendirilmelidir.
Bakım yapılması periyodik kontrol yerine geçer mi?
Hayır. Bakım, parça değişimi ve periyodik kontrol farklı amaçlara sahip işlemlerdir.
Her yeniden kurulumda kontrol gerekir mi?
Farklı yükseklik veya konfigürasyonda yeniden kurulan iskelenin güvenli kurulum ve kullanım koşulları yeniden değerlendirilmelidir.
Kontrol sonucunda rapor hazırlanır mı?
Evet. Taşıyıcı sistem, tekerlekler, frenler, platform, korkuluklar, denge düzeni ve teknik bulgular raporlanır.
Resmî Kaynaklar
İçeriğin Dayandığı Kaynaklar
Mevzuat ve kontrol kriterleri değişebilir. Uygulamada kontrol tarihinde yürürlükte bulunan resmî belgeler esas alınmalıdır.
Kontrol Talebi
Seyyar İskele Kontrolünüzü Planlayın
İskelenin üretici, model, yükseklik, platform ölçüsü, kapasite, tekerlek ve denge sistemi bilgileriyle önceki kontrol kayıtlarını paylaşın. Kontrolü mevcut kurulum yapısına göre planlayalım.