Kaldırma Ekipmanları
Yükseltilebilir Seyyar İş Platformu Periyodik Kontrolü
Makaslı, eklemli veya teleskopik yükseltilebilir seyyar iş platformlarını; taşıyıcı şasi, kaldırma mekanizması, çalışma platformu, hidrolik sistem, kumandalar ve güvenlik donanımlarıyla birlikte değerlendirerek raporluyoruz.
Genel Tanım
Yükseltilebilir Seyyar İş Platformu Nedir?
Yükseltilebilir seyyar iş platformu; çalışanların, el aletlerinin ve sınırlı miktardaki malzemenin yüksek çalışma noktalarına güvenli biçimde ulaştırılması amacıyla kullanılan, hareketli bir alt şasiye ve yükseltilebilir çalışma platformuna sahip iş ekipmanıdır.
Bu ekipmanlar makaslı platform, eklemli platform, teleskopik platform, dikey personel yükseltici veya kendinden yürüyüşlü platform gibi farklı tasarımlara sahip olabilir.
Periyodik kontrol yalnızca platformun yükselip alçalmasının denenmesinden oluşmaz. Taşıyıcı şasi, tekerlekler, destek ayakları, makas veya bom sistemi, pimler, hidrolik silindirler, çalışma platformu, korkuluklar, kapılar, kumandalar, acil indirme ve güvenlik sistemleri birlikte değerlendirilir.
Platformun azami çalışma yüksekliği, platform kapasitesi, kişi sayısı, izin verilen eğim, iç veya dış mekân kullanımı ve rüzgâr sınırları güvenli çalışma koşullarını doğrudan etkiler.
Bakım, akü değişimi, hidrolik hortum yenileme veya arıza onarımı periyodik kontrolün yerine geçmez.
Neden Önemlidir?
Yükseltme, Denge ve Düşmeye Karşı Koruma Sistemlerini Değerlendirin
- Şasi, makas veya bom yapısındaki deformasyon ve çatlak belirtilerinin belirlenmesine yardımcı olur.
- Pim, burç, bağlantı ve yataklama bölgelerindeki aşınmaların değerlendirilmesini sağlar.
- Hidrolik silindir, hortum ve bağlantılardaki kaçak veya hasarların tespitini destekler.
- Platform korkuluğu, giriş kapısı ve düşmeye karşı koruma bileşenlerinin kontrol edilmesini sağlar.
- Eğim sensörü, yük sınırlayıcı, acil indirme ve hareket kilitleme sistemlerinin değerlendirilmesine yardımcı olur.
- Muayene ve fonksiyon testi sonuçlarının ekipman bazında raporlanmasını sağlar.
Kontrol Kapsamı
Yükseltilebilir Seyyar İş Platformu Kontrolünde Neler İncelenir?
Aşağıdaki maddeler genel kontrol kapsamını gösterir. Nihai muayene ve fonksiyon testleri platformun tasarımına, çalışma yüksekliğine, kapasitesine ve güncel KK08 kontrol kriterlerine göre belirlenir.
Ekipman kimlik bilgileri
Marka, model, seri numarası, üretim yılı, platform kapasitesi, kişi sayısı, çalışma yüksekliği ve ekipman tipi kayıt altına alınır.
Taşıyıcı şasi
Ana şasi, kaynak bölgeleri, bağlantılar ve taşıyıcı konstrüksiyon deformasyon, çatlak belirtisi, korozyon ve fiziksel hasar açısından incelenir.
Tekerlek ve yürüyüş sistemi
Tekerlekler, lastikler, akslar, yürüyüş motorları, frenler ve yönlendirme sistemi fiziksel ve fonksiyonel açıdan değerlendirilir.
Destek ayakları
Varsa destek kolları, silindirler, pabuçlar, kilitlemeler ve açılma fonksiyonları kontrol edilir.
Makas mekanizması
Makaslı modellerde kollar, pimler, burçlar, bağlantılar, makas yatakları ve taşıyıcı elemanlar aşınma ve deformasyon açısından incelenir.
Bom ve eklem sistemi
Eklemli veya teleskopik modellerde bom bölümleri, eklemler, pimler, kızaklar ve bağlantılar değerlendirilir.
Hidrolik silindirler
Kaldırma, bom, destek ve yönlendirme silindirleri kaçak, deformasyon, bağlantı ve fonksiyon açısından kontrol edilir.
Hidrolik hortum ve bağlantılar
Hortumlar, borular, rakorlar, valf blokları ve bağlantılar sızıntı, aşınma, çatlak ve sürtünme açısından incelenir.
Çalışma platformu
Platform tabanı, taşıyıcı yapı, kaymaz yüzey, deformasyon, korozyon ve fiziksel hasar açısından değerlendirilir.
Korkuluk ve giriş kapısı
Üst ve ara korkuluklar, tekmelikler, giriş kapısı, kilit veya kendiliğinden kapanma düzeni kontrol edilir.
Platform kumandaları
Yükseltme, indirme, sürüş, yönlendirme ve bom hareketlerine ait kumandalar, yön işaretleri ve istem dışı hareket riski açısından değerlendirilir.
Alt kumanda sistemi
Şasi üzerindeki kumandalar, kumanda seçicisi, acil müdahale ve platformun yerden kontrol fonksiyonları incelenir.
Acil durdurma
Platform ve alt kumanda bölümündeki acil durdurma butonlarının erişilebilirliği ve fonksiyonu kontrol edilir.
Acil indirme sistemi
Enerji veya ana sistem arızasında platformun güvenli biçimde indirilebilmesini sağlayan acil indirme sistemi denenir.
Eğim sensörü
Eğim algılama, ikaz ve hareket kısıtlama fonksiyonları üretici tanımlarına göre değerlendirilir.
Yük sınırlama sistemi
Varsa platform aşırı yük algılama, hareket engelleme ve ikaz fonksiyonları kontrol edilir.
Çukur koruma sistemi
Makaslı platformlarda varsa pothole veya çukur koruma düzeninin açılma ve kilitleme fonksiyonları incelenir.
Hareket kilitlemeleri
Platform yükseltilmişken sürüş hızı, destek ayağı kilidi ve birbiriyle ilişkili güvenlik fonksiyonları değerlendirilir.
Elektrik ve akü sistemi
Aküler, bağlantılar, şarj sistemi, kablolar, muhafazalar ve erişilebilir elektriksel bileşenler gözle incelenir.
Motor ve yakıt sistemi
İçten yanmalı modellerde motor, yakıt sistemi, egzoz, koruyucu muhafazalar ve erişilebilir bağlantılar değerlendirilir.
İkaz ve işaretlemeler
Kapasite etiketi, kişi sayısı, çalışma yüksekliği, eğim ve rüzgâr sınırları ile diğer güvenlik uyarıları kontrol edilir.
Bağlantı ve düşüş durdurma noktaları
Üretici tarafından tanımlanmış kişisel koruyucu bağlantı noktalarının fiziksel durumu ve işaretlemeleri incelenir.
Yüksüz fonksiyon testleri
Yükseltme, indirme, sürüş, yönlendirme, bom, fren, sensör ve güvenlik fonksiyonları güvenli koşullarda denenir.
Kapasite ve denge değerlendirmesi
Ekipmanın özelliklerine ve güncel kriterlere göre platform kapasitesi, çalışma konfigürasyonu ve dengeyle ilişkili gerekli kontroller uygulanır.
Kontrol Öncesi
İşletmenin Hazırlaması Gerekenler
- Platformun marka, model, seri numarası ve üretim yılı bilgileri
- Azami platform kapasitesi ve izin verilen kişi sayısı
- Azami çalışma ve platform yüksekliği bilgileri
- Üretici kullanım, bakım ve teknik dokümanları
- Varsa teknik dosya ve uygunluk belgeleri
- Önceki periyodik kontrol, bakım ve onarım raporları
- Hidrolik hortum, silindir, pim veya kritik parça değişim kayıtları
- Kontrol alanının yaya ve araç trafiğinden ayrılması
- Düz, sağlam ve güvenli test zemini
- Ekipmanın akü, yakıt veya enerji seviyesinin yeterli olması
- Platformun bütün hareketlerini yapabileceği boş çalışma alanı
- Ekipmanı tanıyan yetkili operatörün hazır bulunması
- Destek ayaklı modeller için yeterli açılma alanı
- Açık saha kontrollerinde uygun hava ve rüzgâr koşulları
- Yüksek bölgelere gözle erişim gerekiyorsa uygun saha tedbirleri
- Fonksiyon ve kapasite kontrollerinde kullanılacak gerekli yardımcı yükler
Raporlama
Kontrol Raporunda Neler Bulunur?
- İş yeri ve ekipman tanımlama bilgileri
- Platformun marka, model, seri numarası ve üretim yılı
- Ekipman tipi, çalışma yüksekliği ve platform kapasitesi
- İzin verilen kişi sayısı ve kullanım koşulları
- Üretici dokümanları ve önceki rapor değerlendirmesi
- Şasi, makas veya bom konstrüksiyonu bulguları
- Pim, burç, bağlantı ve yataklama tespitleri
- Hidrolik silindir, hortum ve bağlantı değerlendirmesi
- Platform, korkuluk ve giriş kapısı bulguları
- Tekerlek, yürüyüş, yönlendirme ve fren sonuçları
- Platform ve alt kumanda sistemi kontrol sonuçları
- Acil durdurma ve acil indirme sistemi sonuçları
- Eğim, yük ve diğer güvenlik sensörlerine ilişkin bulgular
- Elektrik, akü veya motor sistemi gözlemleri
- Uygulanan fonksiyon ve kapasite kontrollerinin yöntemi
- Tespit edilen teknik bulgular
- Kontrol sonucu ve teknik kanaat
- Kontrolü gerçekleştiren yetkili kişinin kayıt bilgileri
Kontrol Süreci
Yükseltilebilir Seyyar İş Platformu Kontrolü Nasıl İlerler?
- 1
Ekipman bilgilerinin alınması
Platform tipi, kapasitesi, çalışma yüksekliği, kişi sayısı ve kullanım koşulları belirlenir.
- 2
Doküman incelemesi
Üretici belgeleri, teknik dosya, önceki kontrol, bakım ve onarım kayıtları değerlendirilir.
- 3
Saha hazırlığı
Düz ve güvenli test zemini hazırlanır, kontrol alanı yaya ve araç trafiğinden ayrılır.
- 4
Konstrüksiyon muayenesi
Şasi, makas veya bom, pimler, bağlantılar, platform ve korkuluk sistemi incelenir.
- 5
Hidrolik ve yürüyüş sistemi kontrolü
Silindirler, hortumlar, valfler, tekerlekler, frenler ve yönlendirme sistemi değerlendirilir.
- 6
Kumanda ve güvenlik sistemleri
Platform ve alt kumandalar, acil durdurma, acil indirme, eğim ve yük güvenlik sistemleri kontrol edilir.
- 7
Yüksüz fonksiyon testleri
Yükseltme, indirme, sürüş, yönlendirme ve bom hareketleri güvenli koşullarda denenir.
- 8
Kapasite ve denge kontrolleri
Ekipmanın tasarımına ve güncel kriterlere uygun gerekli kapasite ve denge kontrolleri uygulanır.
- 9
Test sonrası inceleme
Konstrüksiyon, pimler, hidrolik sistem, platform ve kritik bağlantılar test sonrasında yeniden değerlendirilir.
- 10
Raporlama
Kontrol kapsamı, fonksiyon testleri, teknik bulgular, sonuçlar ve kanaat raporlanır.
Saha Bulguları
Sık Karşılaşılabilen Teknik Bulgular
Aşağıdaki maddeler kesin uygunsuzluk listesi değildir. Kontrol sonucu yalnızca sahada yapılan inceleme ve ölçümler sonrasında oluşturulur.
- Ekipman veya kapasite etiketinin eksik ya da okunamaz olması
- Şasi, makas veya bom elemanlarında deformasyon ve korozyon
- Kaynak bölgelerinde çatlak veya yüzey bozukluğu belirtisi
- Pim ve burçlarda aşınma veya aşırı boşluk
- Hidrolik silindirlerde yağ kaçağı
- Hidrolik hortumlarda çatlak, sürtünme veya sızıntı
- Platform tabanında deformasyon veya kaymaz yüzey eksikliği
- Korkuluk, ara korkuluk veya tekmelik eksikliği
- Platform giriş kapısının kapanmaması veya kilitlenmemesi
- Tekerlek veya lastiklerde aşınma ve hasar
- Yürüyüş veya yönlendirme fonksiyonunda problem
- Fren sisteminin ekipmanı güvenli biçimde tutmaması
- Acil durdurma butonunun çalışmaması
- Acil indirme sisteminin çalışmaması
- Eğim sensörü veya eğim ikazının çalışmaması
- Aşırı yük sisteminin çalışmaması
- Çukur koruma sisteminin açılmaması veya kilitlenmemesi
- Kumanda yön işaretlerinin silinmiş olması
- Akü bağlantılarında gevşeme veya korozyon
- Kablo ve muhafazalarda hasar
- Güvenlik ve kullanım uyarılarının eksik olması
- Bakım ve önceki kontrol kayıtlarının bulunmaması
Mevzuat
Yükseltilebilen Seyyar İş Platformu Kontrol Kriterleri
Yükseltilebilir seyyar iş platformları kaldırma ve iletme ekipmanları kapsamında değerlendirilir. Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanlığı dokümanlarında ekipman, yükseltilebilen seyyar iş platformu olarak adlandırılmakta ve KK08 kontrol kriterleri ile KR08 rapor formatı yayımlanmaktadır. Kontrolün güncel resmî dokümanlar ve üretici talimatları esas alınarak gerçekleştirilmesi gerekir.
Kontrol Dönemi
Kontrol Süresi Nasıl Belirlenir?
Kontrol dönemi; yürürlükteki mevzuat, KK08 kontrol kriterleri, üretici talimatları, kullanım yoğunluğu, iç veya dış mekân koşulları ve önceki kontrol sonuçlarına göre belirlenir. Önemli onarım, makas veya bom müdahalesi, hidrolik sistem değişikliği, kaza, devrilme, aşırı yükleme ya da uzun süre kullanım dışı kalma sonrasında ilave kontrol gerekebilir.
Yetkili Kişi
Kontrolü Kim Gerçekleştirebilir?
Yükseltilebilir seyyar iş platformu periyodik kontrolünün; kaldırma ve iletme ekipmanları alanında ilgili meslek, eğitim, kayıt ve yetki şartlarını taşıyan periyodik kontrol yapmaya yetkili kişi tarafından gerçekleştirilmesi gerekir.
Sık Sorulan Sorular
Yükseltilebilir Seyyar İş Platformu Kontrolü Hakkında
Yükseltilebilir seyyar iş platformu nedir?
Çalışanların ve sınırlı miktardaki ekipmanın yüksek çalışma noktalarına ulaştırılmasını sağlayan hareketli ve yükseltilebilir çalışma platformudur.
Makaslı ve eklemli platformların kontrolü aynı mıdır?
Ortak kontrol başlıkları bulunur ancak makas, bom, eklem, destek ayağı ve hareket sistemleri farklı olduğundan kontrol kapsamları ekipman tipine göre düzenlenir.
Platform için özel kontrol kriteri var mı?
Evet. ÇSGB tarafından KK08 Yükseltilebilen Seyyar İş Platformu Periyodik Kontrol Kriterleri yayımlanmıştır.
Acil indirme sistemi kontrol edilir mi?
Evet. Ana enerji veya kaldırma sistemi arızasında platformun güvenli biçimde indirilebilmesini sağlayan sistem kontrol edilir.
Eğim sensörü kontrol edilir mi?
Ekipmanda bulunuyorsa eğim algılama, ikaz ve hareket kısıtlama fonksiyonları değerlendirilir.
Platform korkulukları kontrol edilir mi?
Evet. Üst ve ara korkuluklar, tekmelikler, giriş kapısı ve platformun düşmeye karşı koruma düzeni incelenir.
Platform kontrolünde yük testi yapılır mı?
Uygulanacak kapasite ve denge kontrolleri ekipmanın teknik özellikleri, üretici talimatları ve güncel KK08 kriterlerine göre belirlenir.
Bakım periyodik kontrol yerine geçer mi?
Hayır. Bakım ve periyodik kontrol farklı işlemlerdir.
Platform devrilmişse yeniden kontrol gerekir mi?
Devrilme, çarpma, aşırı yükleme veya taşıyıcı yapıyı etkileyen bir olay sonrasında ilave teknik kontrol gerekebilir.
Resmî Kaynaklar
İçeriğin Dayandığı Kaynaklar
Mevzuat ve kontrol kriterleri değişebilir. Uygulamada kontrol tarihinde yürürlükte bulunan resmî belgeler esas alınmalıdır.
Kontrol Talebi
Yükseltilebilir İş Platformu Kontrolünüzü Planlayın
Platformun tipi, kapasitesi, çalışma yüksekliği, kişi sayısı, üretici belgeleri, bakım kayıtları ve önceki kontrol raporlarını paylaşın. Kontrolü ekipmanın güncel teknik özelliklerine göre planlayalım.